Erf tussen polder en duin - nu in een boek

Aan een binnendijk in de Bokkepolder op Goeree, in een uithoek vlakbij zee, ligt het erf van Rolf Roos. Een klein maar rijk landschap: voortuin met druiven en abrikozen, een moestuin met daarachter een boomgaard en een kleine weide. Alles is omgeven door boomsingels. Tegen de zijkant van het huis een kas, en aan de achterkant een terras en een grasveld met daarachter een vijver en een heuse ‘Vijverberg’. Over deze bijzondere plek verschijnt 26 april a.s. een boek, met de titel ‘Erf’.

Rolf Roos is bioloog en heeft in de afgelopen twintig jaar een tiental boeken gemaakt waaronder ‘Bloeiende duinen’ en, samen met Louis Schoonhoven, het bekroonde ‘Niet zonder elkaar - bloemen en insecten’. Vooral dit laatste boek was een inspiratiebron voor Erf. Hoewel vele vogels (van zeearend tot spotvogel) een plek krijgen, zijn het vooral de bijzondere bloemen en insecten die de toon zetten.

Rolf Roos:“Toen we hier kwamen was het een tijd niet onderhouden. Alleen het gras werd gemaaid. We begonnen rustig. Eerst een seizoen meemaken, kijken wat er verschijnt en dan daarop voortbouwen. Er bleken 30 boomsoorten voor te komen. We hebben flink gedund, vooral in de rode kornoelje die woekerde. Na een jaar hebben we de oude vijver aan de achterkant uitgegraven en tegen de noordelijke sloot aan een ‘Vijverberg’ opgeworpen.”

Rond 1600 was het hier een schor met lage duintjes, in 1803 is de polder gesticht. Honderd jaar geleden woonde hier een kleine boer die op weinig land zoveel mogelijk zelfvoorzienend was. Zie de moestuin en de hoogstamboomgaard. Met behoud van oude elementen is hier binnen tien jaar een natuurerf tot stand gebracht.

Het erf is niet aangeharkt. Op de moestuin na lopen alle onderdelen in elkaar over. Dus geen hekjes of andere harde afscheidingen. Haast geen tegels. In ‘Erf’ spreekt een bioloog met kennis van natuurbeheer. Het weilandje achter de boomgaard wordt maar een paar keer per jaar gemaaid. Niet kort maar juist vrij hoog, alles om een bloemrijk weiland te krijgen. Dat is gelukt. Al na een paar jaar verschenen ratelaars en bijenorchissen. Het hele erf bevat ruim 280 inheemse plantensoorten, naast de aanplant van planten uit de hele wereld.

“In april valt de bloeiende boomgaard op, en het overvloedige fluitenkruid. Wilde hyacinten bloeien. En er klinken veel vogels: bij ons, bij de buren, in de duinen. De nachtegaal is zo’n buurvogel die zich duidelijk laat horen. En bijzondere vaste gasten hier: spotvogel, ijsvogel, puttertjes. Onze zeggesoorten bloeien in april, zoals hangende zegge en stijve zegge. Wilde bijen komen tevoorschijn. Alles knalt de grond uit. Je gaat de graspaadjes bijhouden en in de moestuin moet je aan de bak. Spinazie en peultjes zaaien, aardappels moeten de grond in. De onbespoten asperges zijn er dan alweer, heerlijk. Met een beetje inzet en een lapje grond kan iedereen een natuurerf maken.”

Rolf Roos 

Erf Met tekeningen van Dirck Nab en vele foto’s
108 blz., € 24,50 Te verkrijgen bij de boekhandel en bij Uitgeverij Natuurmedia: www.natuurmedia.nl