Horeca in Rijnmond sterk afhankelijk van jonge arbeidskrachten, maar het aanbod krimpt

Er dreigen problemen voor de horeca in Rijnmond. Met 52% van de werkenden tussen de 15 en 25 jaar is de afhankelijkheid van jongeren in de sector groot. Tegelijkertijd neemt het aantal jongeren de komende jaren naar verwachting af, wat de beschikbaarheid van personeel onder druk zet. De vraag naar horecapersoneel blijft echter hoog, waardoor de personeelstekorten vermoedelijk verder oplopen. Daarnaast kunnen beleidsontwikkelingen invloed hebben op de inzet van jongeren. Om minder afhankelijk te worden van de nieuwe instroom van jongeren kunnen de werkgevers meer inzetten op behoud van personeel, bredere werving en efficiënter werken. 

Groeiende horecasector leunt sterk op jongeren

Met uitzondering van de coronaperiode zijn de omzet en werkgelegenheid in de horeca de afgelopen jaren sterk toegenomen. Nederlanders blijven veel gebruikmaken van cafés, restaurants en hotels en geven hier steeds meer geld aan uit. Om de horecagelegenheden draaiende te houden zijn de werkgevers sterk afhankelijk van jonge arbeidskrachten. Van alle inwoners van Rijnmond die in de horeca werken, bestaat 52% uit jongeren tussen de 15 tot 25 jaar. Ter vergelijking over alle sectoren is dat aandeel 17%. Het gaat vaak om scholieren en studenten met een bijbaan die flexibel worden ingezet tijdens piekmomenten, zoals avonden, weekenden en het terrasseizoen.

Aantal jongeren neemt af

Werkgevers in de horeca staan voor een uitdaging. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) voorspelt dat de groep 15- tot 25-jarigen de komende jaren gaat krimpen. Tussen 2026 en 2040 gaat het landelijk om een daling van 8,3%. Deze ontwikkeling verloopt sneller in regio’s aan de randen van Nederland dan in de Randstedelijke gebieden. Jongeren trekken namelijk vaker naar steden vanwege opleidingen, werk en een breed aanbod aan culturele voorzieningen.

Jacqueline Toxopeus, arbeidsmarktadviseur bij UWV: “Tegelijkertijd is de arbeidsparticipatie onder jongeren al hoog. In 2025 had in Rijnmond ruim 7 op de 10 jongeren van 15 tot 25 jaar betaald werk. Er is dus weinig ruimte om de afname van het aantal jongeren te compenseren met een hogere arbeidsdeelname.”

Krapte in de horeca neemt toe

Het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA) verwacht dat er tussen 2025 en 2030 veel vraag zal blijven naar horecapersoneel, voor het grootste deel veroorzaakt door vervanging van huidige medewerkers. Het ROA voorspelt dat tot 2030 de krapte verder toeneemt in beroepen als koks, keukenhulpen en kelners/barpersoneel. Dit zijn beroepen die UWV nu al ziet als beroepen met personeelstekorten. Tegenover het afnemende aanbod van jongeren staat de verwachting dat de vraag naar nieuwe instroom blijft bestaan.

Ook beleid kan inzet jongeren beïnvloeden

Naast demografische ontwikkelingen kunnen ook beleidsmaatregelen de inzet van jongeren beïnvloeden. Zo zijn er plannen om flexibel werk duurder te maken. Dit raakt direct de grote groep jongeren die als oproepkracht werkt in de horeca. Ook de discussie over het afschaffen van het minimumjeugdloon speelt een rol. Hoewel dit positief kan zijn voor het inkomen van jongeren, kan het de loonkosten voor werkgevers verhogen en daarmee gevolgen hebben voor de inzet van deze groep.

Oplossingen voor werkgevers

Beleidsmakers bij branchepartijen en werkgevers kunnen zoeken naar oplossingen om de afhankelijkheid van de instroom van jongeren voor de sector te verkleinen. Drie mogelijke oplossingen zijn:

1. Meer focus op behoud

Door de afname van jongeren neemt de concurrentie tussen sectoren toe. Jongeren kunnen hierdoor kritischer worden in hun baankeuze en kiezen voor betere arbeidsvoorwaarden. Werkgevers doen er daarom goed aan meer te investeren in behoud, bijvoorbeeld via vaste contracten, meer invloed op de roosters, lagere werkdruk en ontwikkelmogelijkheden.

2. Breder werven, ook onder ouderen

In andere Europese landen werken relatief meer oudere medewerkers in de horeca. Dit laat zien dat hier nog potentieel ligt. Werkgevers kunnen zich actiever richten op oudere werknemers en duidelijk maken dat de sector kansen biedt voor alle leeftijden. Ook nieuwkomers vormen een kansrijke groep. Via zogeheten ‘startbanen’ kunnen zij een eerste stap zetten op de Nederlandse arbeidsmarkt, ook als hun taalniveau nog beperkt is. De horeca is hiervoor een geschikte sector.

3. Efficiënter werken

Door het verhogen van de arbeidsproductiviteit kan hetzelfde of meer werk gedaan worden met minder medewerkers. Dat kan helpen om personeelstekorten op te vangen. Hoewel menselijk contact belangrijk blijft in de horeca, zijn er toch mogelijkheden om processen te verbeteren. Denk aan digitale bestelsystemen (zuilen of QR-codes), uitbesteden van de mise en place of verbeterde inzet van technologie in de keuken.

Een succesvol pad naar een baan als kok: een samenwerking tussen passie en praktijk

Om de tekorten in de horeca tegen te gaan zijn UWV en KRM Academy in 2019 gestart met het leerwerktraject tot kok. Deelnemers volgen een intensieve praktijkopleiding bij KRM Academy die gericht is op een snelle instroom in de horeca. Het traject biedt werkzoekenden de kans om zich om te laten scholen naar een volwaardige koksfunctie.

De opleiding is laagdrempelig opgezet zodat kandidaten op alle leeftijden en vanuit uiteenlopende achtergronden kunnen instromen. Tijdens de eerste vier weken van het traject focussen de deelnemers zich volledig op het aanleren van basis kooktechnieken. Daarna wordt een passende stageplek gezocht waar zij hun opgedane kennis direct in de praktijk brengen en kunnen hun talenten zich verder ontwikkelen. Na afloop van de stage krijgen de deelnemers een arbeidscontract aangeboden.

Jordy Slats, Projectleider bij KRM Academy: “Dit leerwerktraject laat zien dat investeren in mensen loont, zowel voor de deelnemers zelf als voor de horecasector. Inmiddels hebben zo’n 750 mensen die een WW-uitkering hadden een betaalde baan bij restaurants, hotels of cateringbedrijven. Een mooi voorbeeld van hoe motivatie verandert in vakmanschap!”

Angelique Khieroe-Binda, Werkgeversadviseur bij UWV: “Wat dit traject zo uniek maakt, is de combinatie van structurele begeleiding, praktijkgerichte opleiding en de mogelijkheid om gebruik te maken van het scholingsbudget van UWV. De feedback van zowel de deelnemers als werkgevers is consistent positief: het biedt niet alleen een solide basis, maar ook een directe stap naar de arbeidsmarkt. Smaakt wat mij betreft naar meer!”

In de UWV-publicatie ‘Ontgroening in de horeca’ is meer informatie te vinden over actuele ontwikkelingen in de sector.